Dyled ac effaith costau byw cynyddol

Inquiry5

Gyda gofidiau ariannol yn broblem wirioneddol i gynifer o bobl Cymru roedd y Pwyllgor Cydraddoldeb a Chyfiawnder Cymdeithasol yn gwneud gwaith dilynol ar ddyled ac effaith costau byw cynyddol. Roedd y Pwyllgor yn ailedrych ar rai o’r themâu a oedd yn codi yn ystod ei ymchwiliad blaenorol i ddyled a'r pandemig ac yn edrych yn fanwl ar effeithiolrwydd yr ymateb i'r sefyllfa bresennol o ran polisi.

Cylch gorchwyl

Cylch gorchwyl yr ymchwiliad oedd ystyried:

>>>> 

>>>Y blaenoriaethau y mae angen iddynt gael eu hadlewyrchu yng Nghyllideb Ddrafft Llywodraeth Cymru ar gyfer 2023-24 sy’n ymwneud â chostau byw cynyddol, gan gynnwys atal a lleihau dyledion.

>>>Pa mor effeithiol y mae cymorth gan lywodraeth Cymru a llywodraeth y DU wedi bod wrth gefnogi'r rhai mwyaf anghenus gyda phwysau costau byw, ac wrth atal a rheoli dyled.

>>>Effaith chwyddiant a phwysau costau byw ar y nifer sy'n manteisio ar wasanaethau cyngor ar ddyledion, a deall goblygiadau'r galw yn y dyfodol a pholisi Llywodraeth Cymru.

>>>Sut mae gwahanol grwpiau'n profi pwysau costau byw, a sut mae hyn yn effeithio ar faterion yn ymwneud â dyled. Pa mor effeithiol yw ymyriadau polisi sy'n mynd i'r afael â'r heriau hyn, a pha newidiadau y gallai fod eu hangen i ddiwallu anghenion grwpiau penodol.

<<< 

Casglu tystiolaeth

Roedd y Pwyllgor yn cymryd tystiolaeth yn y gwanwyn 2023.

Cynhaliodd y Tîm Ymgysylltu gyfres o grwpiau ffocws ac mae eu tystiolaeth i'w gweld yma: Crynodeb o'r gwaith ymgysylltu - Dyled ac effaith costau byw   PDF 143 KB

Daeth yr ymatebion ysgrifenedig a ganlyn i law’r Pwyllgor:

Rhoddodd y tystion a ganlyn dystiolaeth lafar i’r Pwyllgor ar y dyddiadau a nodir isod. Gellir gweld trawsgrifiadau o’r holl sesiynau tystiolaeth lafar ar dudalen we’r Pwyllgor.

Cynhaliwyd sesiwn dystiolaeth Weinidogol gyda Jane Hutt AS, ar 27 Chwefror 2023 lle cyflwynodd y Llywodraeth y bapur yma: Tystiolaeth gan Llywodraeth Cymru   PDF 273 KB

Adodd

Gosododd y Pwyllgor ei adroddiad o’r enw “Anghynaladwy: dyled o ganlyniad i gostau byw cynyddol” ddydd Mawrth 23 Mai 2023.

Ar ôl ei gyhoeddi, dywedodd Jenny Rathbone AS, Cadeirydd y Pwyllgor:

“Mae’r argyfwng costau byw yn cael effaith ddinistriol ar iechyd a chyfoeth ein cenedl ac mae gormod o aelwydydd yn wynebu caledi annerbyniol sydd y tu hwnt i’w rheolaeth.” Mae gweddill y datganiad i'r cyfryngau i'w weld yma.

Ymateb y Llywodraeth

Derbyniodd y Pwyllgor ymateb gan Lywodraeth Cymru ar 12 Gorffennaf 2023.

Cynhaliwyd dadl yn y Cyfarfod Llawn ar 13 Medi 2023.

Rhagor o wybodaeth

Gallwch gael rhagor o wybodaeth am ymchwiliad y Pwyllgor i dlodi tanwydd.

Gallwch hefyd gael gwybodaeth am ymchwiliad y Pwyllgor i Ddyled a'r Pandemig.